Το παιδί μου είναι 2 χρονών και χτυπάει: Γιατί συμβαίνει και πώς να το διαχειριστείτε
Έχετε βρεθεί ποτέ σε αυτή τη σκηνή; Το παιδί σας παίζει ήρεμα και ξαφνικά, χωρίς προφανή λόγο, χτυπάει εσάς, ένα άλλο παιδί ή πετάει κάτι με θυμό.
Πολλοί γονείς σοκάρονται την πρώτη φορά που συμβαίνει. Η πρώτη σκέψη είναι συνήθως:
«Μήπως κάνω κάτι λάθος;» ή «Γιατί το παιδί μου γίνεται επιθετικό;»
Αν το παιδί σας είναι περίπου 2 χρονών, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα αυτό που βλέπετε να είναι ένα φυσιολογικό στάδιο ανάπτυξης. Σε αυτή την ηλικία, τα παιδιά έχουν έντονα συναισθήματα αλλά δεν έχουν ακόμη τα εργαλεία να τα εκφράσουν σωστά.
Στην καθημερινή τριβή με τα παιδιά, είδαμε ότι οι περισσότερες τέτοιες συμπεριφορές δεν είναι κακία ούτε πρόθεση να πληγώσουν κάποιον. Είναι απλώς ένας τρόπος επικοινωνίας.
Ας δούμε λοιπόν γιατί συμβαίνει και τι μπορούμε να κάνουμε για να το αντιμετωπίσουμε με ψυχραιμία.
Γιατί ένα παιδί 2 χρονών χτυπάει;
Η ηλικία των 2 ετών είναι μια περίοδος έντονων αλλαγών. Το παιδί ανακαλύπτει τον κόσμο, δοκιμάζει όρια και βιώνει συναισθήματα που δεν μπορεί ακόμη να εξηγήσει.
Πολλοί γονείς μας λένε ότι το παιδί τους χτυπάει ξαφνικά, ακόμα και όταν δεν υπάρχει φαινομενικός λόγος. Στην πραγματικότητα, όμως, υπάρχει.
Συχνές αιτίες αυτής της συμπεριφοράς
Δεν έχει αναπτύξει πλήρως την ομιλία του
Δεν ξέρει πώς να διαχειριστεί τον θυμό
Θέλει προσοχή
Νιώθει απογοήτευση
Είναι κουρασμένο ή πεινασμένο
Σε αυτή την ηλικία ο εγκέφαλος του παιδιού βρίσκεται ακόμη σε ανάπτυξη. Η περιοχή που ελέγχει τα συναισθήματα και τις παρορμήσεις δεν έχει ωριμάσει πλήρως.
Γι’ αυτό συχνά βλέπουμε εκρήξεις θυμού ή σωματική αντίδραση.
Το παιδί δεν σκέφτεται:
«Θα χτυπήσω για να κάνω κακό».
Σκέφτεται απλώς:
«Δεν μπορώ να το εκφράσω αλλιώς».
Μην πανικοβάλλεστε – είναι πιο συνηθισμένο απ’ όσο νομίζετε
Όταν ένα παιδί χτυπάει, οι γονείς συχνά φοβούνται ότι μεγαλώνουν ένα επιθετικό παιδί. Όμως η πραγματικότητα είναι διαφορετική.
Στην καθημερινή τριβή με τα παιδιά, είδαμε ότι πολλά νήπια περνούν από αυτή τη φάση.
Το χτύπημα σε αυτή την ηλικία μπορεί να είναι:
αντίδραση στον θυμό
προσπάθεια να τραβήξει την προσοχή
δοκιμή ορίων
Τα παιδιά μαθαίνουν μέσα από πειραματισμό. Παρατηρούν πώς αντιδρούν οι γονείς και προσαρμόζουν τη συμπεριφορά τους.
Αν ο γονιός αντιδρά με έντονο θυμό ή φωνές, το παιδί μπορεί να μπερδευτεί ακόμη περισσότερο.
Το σημαντικό είναι να θυμόμαστε ότι η συμπεριφορά αυτή είναι ένα μήνυμα.
Και κάθε μήνυμα χρειάζεται κατανόηση πριν τη διόρθωση.
Διαβάστε επίσης: Μουσική και Ανάπτυξη Εγκεφάλου στα Παιδιά
Πώς να αντιδράσετε τη στιγμή που το παιδί χτυπάει
Η αντίδραση του γονιού παίζει τεράστιο ρόλο στο πώς θα εξελιχθεί αυτή η συμπεριφορά.
Το πρώτο πράγμα που χρειάζεται είναι ηρεμία.
Όσο δύσκολο κι αν είναι, η ένταση συνήθως κάνει την κατάσταση χειρότερη.
Τι βοηθά πραγματικά
Όταν το παιδί χτυπήσει:
Σταματήστε απαλά το χέρι του
Κοιτάξτε το στα μάτια
Πείτε με σταθερή φωνή:
«Δεν χτυπάμε.»
Αποφύγετε μεγάλες εξηγήσεις. Τα παιδιά 2 ετών δεν μπορούν ακόμη να επεξεργαστούν σύνθετες προτάσεις.
Μια απλή φράση είναι πιο αποτελεσματική.
Τι καλό είναι να αποφύγετε
Φωνές
Χτύπημα ως τιμωρία
Μεγάλα κηρύγματα
Δημόσια ντροπή του παιδιού
Το παιδί χρειάζεται καθοδήγηση, όχι φόβο.
Διδάξτε στο παιδί άλλους τρόπους έκφρασης
Ένα παιδί 2 ετών δεν ξέρει ακόμη πώς να εκφράσει τον θυμό του. Αυτό πρέπει να το μάθει.
Ο γονιός έχει τον ρόλο του «μεταφραστή συναισθημάτων».
Παραδείγματα φράσεων που βοηθούν
«Βλέπω ότι είσαι θυμωμένος.»
«Δεν σου άρεσε αυτό.»
«Θες το παιχνίδι.»
Με αυτόν τον τρόπο το παιδί αρχίζει να συνδέει τα συναισθήματα με λέξεις.
Με τον καιρό θα μάθει να λέει:
«Θέλω αυτό»
«Δεν μου αρέσει»
«Είμαι θυμωμένος»
Αντί να χτυπάει.
Μπορείτε επίσης να δείξετε εναλλακτικές
Για παράδειγμα:
να χτυπήσει ένα μαξιλάρι
να πάρει βαθιά ανάσα
να ζητήσει βοήθεια
Οι μικρές αυτές δεξιότητες είναι η βάση της συναισθηματικής νοημοσύνης.
Η σημασία των ορίων
Η κατανόηση δεν σημαίνει ότι επιτρέπουμε τη συμπεριφορά.
Τα παιδιά χρειάζονται σαφή όρια για να νιώθουν ασφάλεια.
Όταν το παιδί χτυπάει, το μήνυμα πρέπει να είναι ξεκάθαρο:
«Καταλαβαίνω ότι είσαι θυμωμένος, αλλά δεν χτυπάμε.»
Στην καθημερινή τριβή με τα παιδιά είδαμε ότι η σταθερότητα των γονιών κάνει τεράστια διαφορά.
Αν μια μέρα γελάμε και την άλλη θυμώνουμε, το παιδί μπερδεύεται.
Τα βασικά στοιχεία που βοηθούν
Σταθερή αντίδραση κάθε φορά
Ήρεμος τόνος
Σύντομες εξηγήσεις
Επαναλαμβανόμενα όρια
Τα παιδιά μαθαίνουν μέσα από την επανάληψη.
Και χρειάζονται πολλές επαναλήψεις.
Πότε χρειάζεται περισσότερη προσοχή
Στις περισσότερες περιπτώσεις η φάση αυτή υποχωρεί καθώς το παιδί μεγαλώνει.
Καθώς βελτιώνεται η ομιλία και η κατανόηση των συναισθημάτων, το χτύπημα μειώνεται.
Ωστόσο, ίσως χρειαστεί να ζητήσετε καθοδήγηση αν:
η συμπεριφορά είναι πολύ συχνή
το παιδί χτυπάει πολύ δυνατά
η επιθετικότητα αυξάνεται με τον χρόνο
Σε αυτή την περίπτωση μπορεί να βοηθήσει:
ο παιδίατρος
ένας παιδοψυχολόγος
Στις περισσότερες περιπτώσεις όμως, με υπομονή, καθοδήγηση και σταθερότητα, τα παιδιά ξεπερνούν αυτή τη φάση.
💡 Parently Tip
Όταν το παιδί σας πάει να χτυπήσει, πιάστε απαλά τα χεράκια του και πείτε:
«Τα χεράκια είναι για αγκαλιές.»
Μετά δείξτε του πώς να κάνει μια αγκαλιά.
Τα παιδιά μαθαίνουν πολύ πιο εύκολα όταν τους δείχνουμε τι να κάνουν, όχι μόνο τι να μην κάνουν. 🤍
Αφήστε μια απάντηση